Ο μάντης Μ Ε Γ Ι Σ Τ Ι Α Σ ο Α Κ Α Ρ Ν Α Ν Α Σ

 

Ο Μεγιστίας ο Ακαρνάνας,ο Έλληνας μάντης και ποιητής από την Ακαρνανία,  που έμεινε με τη θέλησή του στις Θερμοπύλες παρά το ότι ήξερε τον σίγουρο χαμό του.

γράφει ο Θάνος Δασκαλοθανάσης 

Στην περίφημη μάχη στο στενό των Θερμοπυλών το 480π.Χ., στη μόνη ίσως μάχη στην παγκόσμια ιστορία όπου οι ηττημένοι δοξάστηκαν περισσότερο από τους νικητές,όλοι μας γνωρίζουμε τον Λεωνίδα και τους 300 Σπαρτιάτες που μαζί με τους 700 Θεσπιείς έμειναν μέχρι το τέλος και έπεσαν με τιμή στο πεδίο της μάχης.

 

Λίγοι γνωρίζουν ότι ανάμεσά τους ήταν και ο μάντης Μεγιστίας ο Ακαρνάνας.Ο Μεγιστίας ήταν μάντης και οιωνοσκόπος.Ως μάντης, διείδε το τέλος των  Ελλήνων στις Θερμοπύλες προτού εμφανιστεί ο Εφιάλτης και προδώσει. 

Ο Ηρόδοτος δεν αφήνει καμιά αμφισβήτηση:

   «Στους Έλληνες δε, οι οποίοι βρίσκονταν στις Θερμοπύλες, πρώτα – πρώτα ο μάντης Μεγιστίας, αφού εξέτασε τα σπλάχνα των σφαγίων, προείπε τον θάνατο, ο οποίος τους περίμενε την αυγή..»

 Στην αρχαιότητα οι μάντεις έπαιζαν σημαντικό ρόλο στον πόλεμο. Κάθε μάχη άρχιζε και τελείωνε με μια θυσία. Ο μάντης ήταν αυτός που μελετούσε τα σπλάχνα του ζώου και αποφάσιζε αν οι οιωνοί ήταν καλοί ή όχι. Ο Μεγιστίας  λοιπόν ακολούθησε μαζί με το γιο του εθελοντικά τους Έλληνες στις Θερμοπύλες. Κατά την τελευταία μέρα της μάχης και αφού είχε παρθεί η απόφαση για την αναχώρηση των υπόλοιπων Ελλήνων (εκτός των Σπαρτιατων, Θεσπιέων) έδιωξε με αυτούς τον μοναχογιό του.

      Ο Μεγιστίας έμεινε πιστός φύλακας της ελευθερίας των Ελλήνων. Όταν διαφαινόταν ότι το τέλος  των υπερασπιστών ήταν κοντά και οι Πέρσες θα καταλάμβαναν το στενό, ο μάντης αρνήθηκε να εγκαταλείψει το πεδίο της μάχης και τους συντρόφους του, αν και είχε προβλέψει την επικράτηση των Περσών.Ο Μεγιστίας δεν έκανε πίσω και το μόνο που ζήτησε ήταν να φύγει από τις Θερμοπύλες ο γιος του, το μοναχοπαίδι του.

 Ο Ηρόδοτος τον τιμά λέγοντας ότι πέθανε από γενναιότητα και όχι επειδή αγνοούσε την τύχη του.

  «Μαρτύριον δε μοι και τόδε ουκ ελάχιστον τούτου πέρι γέγονε, ότι και τον μάντιν ος είπετο τη στρατιή ταύτη, Μεγιστίην τον Ακαρνήνα, λεγόμενον είναι τα ανέκαθεν από Μελάμποδος, τούτον είπαντα εκ των ιρών τα μέλλοντά σφι εκβαίνειν, φανερός εστι Λεωνίδης αποπέμπων, ίνα μη συναπόληταί σφι. Ο δε αποπεμπόμενος αυτός μεν ουκ απέλιπε, τον δε παίδα συστρατευόμενον, εόντα οι μουνογενέα, απέπεμψε.»

«Ακλόνητη απόδειξη γι’ αυτό που λέω είναι και το εξής, ότι όχι μόνο τους άλλους, αλλά και τον μάντη που ακολουθούσε το στρατό, τον Ακαρνάνα Μεγιστία, που έλεγαν πως καταγόταν από τον Μελάμποδα, αυτόν που εξετάζοντας τα σφάγια είχε προφητεύσει εκείνα που έμελλαν να συμβούν, είναι γνωστό ότι ο Λεωνίδας κι αυτόν τον έδιωξε, για να μην απολεσθεί μαζί τους. Ο Μεγιστίας όμως, μολονότι τον έδιωχναν, δεν θέλησε να αναχωρήσει και έδιωξε μόνο τον μονάκριβο γιό του, που εξεστράτευσε μαζί τους.»

 

Για τον  Μεγιστία γράφτηκε από τον Σιμωνίδη τον Κείο επίγραμμα, όπως αναφέρει ο αρχαίος περιηγητής Παυσανίας στο έργο του «Περιήγησις της Ελλάδος».Η επιτύμβια επιγραφή για τον Μεγιστία είχε στηθεί στους Δελφούς, κοντά στο σημείο όπου ήταν τοποθετημένο ένα άγαλμα ή μνημείο προς τιμήν του.Σήμερα, το ίδιο το μνημείο δεν σώζεται, αλλά το επίγραμμα είναι γνωστό μέσω των αρχαίων πηγών και των επιγραφικών καταλόγων. Το περιεχόμενό του είναι:

 

    Τόνδε Μεγιστίαν μνάσεο, Μοῦσα, τὸν ἁπὸ Σπερχειοῖο,

    Μάντιν, ὃς εἰδότα μοῖραν ἀρῆς ὤλεσε Θερμοπύλῃσι,

    Πρὶν μὴ λιπὼν Σπάρτης ἡγούμενον ἡμετέρους τε.

 

    Να θυμάσαι αυτόν τον Μεγιστία, Μούσα, από τον Σπερχειό,

    τον μάντη που, αν και γνώριζε τη μοίρα του στον πόλεμο, πέθανε στις Θερμοπύλες,

    χωρίς να εγκαταλείψει τον αρχηγό της Σπάρτης και τους συντρόφους του.

 

\